uit: Wapenhandelpagina VD/AMOK nr.2, 1999
Frank Slijper
Het Heemsteedse bedrijf heeft kort geleden het voormalige Nederlandse
vliegdekschip 'Karel Doorman' naar Alang, aan westkust van India,
versleept waar het ontmanteld is.
De Karel Doorman was sinds 1948 niet alleen de trots maar ook het
zorgenkind van de Nederlandse marine. Het van de Britten overgenomen
schip lag vaker voor reparaties in het dok dan dat het gevechtsklaar
was. In 1968 ging de vlag uit toen bekend werd dat Argentinië het
vliegdekschip voor 9,5 miljoen gulden wilde overnemen. Kort tevoren had
brand in de machinekamers een definitief einde aan Neerlands trots
gemaakt. Het oorlogsschip heeft nog dertig jaar onder Argentijnse vlag
gevaren.
Dankzij een uniek getijdeverschil is Alang 's werelds grootste
scheepssloperij. Jaarlijks worden hier honderden schepen ontmanteld,
deels afkomstig uit Nederland. Zonder enige vorm van bescherming worden
asbest, zware metalen en andere gevaarlijke stoffen verwijderd, om
uiteindelijk grotendeels verbrand of in zee gedumpt te worden.
Scheepvaartbedrijven maken dubbel winst in Alang: in plaats van hoge
sloopkosten door strenge milieunormen en dure arbeidskrachten levert
ontmanteling in Azië juist flink geld op. Zo leverde bijvoorbeeld de
sloop van een containerschip P & O onlangs nog bijna zes miljoen
gulden op. Naar aanleiding van een uitzending van NOVA over Alang
stelde Kamerlid Poppe (SP) vragen over het standpunt van de regering in
dezen. In antwoord hierop zegt minister Netelenbos van V & W de
bestaande slooppraktijk in een aantal landen, waaronder India, uit het
oogpunt van arbeidsomstandigheden, veiligheid en milieubescherming
"zeer ongewenst" te achten. Er blijken in de praktijk alleen amper
mogelijkheden te zijn schepen op weg naar hun laatste rustplaats tegen
te houden. "Zeeschepen die beschikken over alle wettelijk
voorgeschreven certificaten kunnen de Nederlandse havens ongehinderd
verlaten. Indien nadien de eigenaar besluit het schip te laten slopen
kan daartegen niet worden opgetreden." Zoals het er naar uit ziet
hebben de sloopbedrijven en hun naar schatting 35 duizend arbeiders in
Alang voorlopig nog weinig te vrezen van de hier ontstane commotie.